Obezite Nedir ve Nasıl Engellenir?


(Ali Ciftci) #1

Obezite Nedir ve Nasıl Engellenir?

Obezite, günümüzün en büyük hastalıklarından biri, gelişen teknoloji, daha zararlı hale gelen yiyecekler, sağlıksız yaşam koşulları, günlük hayattaki koşuşturma, yeterli spor yapamama ve dengesiz beslenme, tüm bunlar yan yana gelince obezite kavramı ortaya çıkıyor. Obezite; genel olarak insanın vücudunda sağlığına kötü etki edecek şekilde aşırı ve anormal olarak yağ birikimi olarak açıklanabilir. Aşırı şişmanlık da denebilir. Kalıtımdan da geçer ancak genel olarak çevreden ve yaşam biçiminden ötürü ortaya çıkar. Yağ yüzdesi kadınlarda yüzde otuz, erkeklerde yüzde yirmi beşi geçmemelidir. Aksi halde obeziteye yakalanma ihtimali artar. Obeziteyle savaşmak azim gerektirir. Çünkü ne kadar çok yağ salgılanırsa o kadar çok daha fazlası istenir. Kendini besleyen bir hastalık denebilir obezite için.

Obezitenin Nedenleri

Obezite isimli hastalık yirminci yüzyıldan itibaren ortaya çıkmaya ve yaygınlaşmaya başlamıştır. İnsanlar daha az efor sarf etmeye başlamış, daha zararlı şeylerle beslenmeye başlamış, daha meşgul olmaya başlamışlardır. Bu da obezitenin beslendiği başlıca durumlar arasında bulunur. Düzensiz ve dengesiz beslenme programı, spora yeterince zaman ayırmama, fast food ve diğer yağlı ve zararlı yiyeceklerle beslenme gibi birçok durum obeziteye yöneltir. Bu yapılanlar organların da yağlanmasına sebep olur, onlar da daha yavaş çalışmaya başlar, bunun sonucunda da kurtulması iyice zorlaşan bir hastalık olur obezite. Günümüzün en tehlikeli on hastalığının arasında bulunur. Uzun açlıklar, fazla yemeye sebep olur, fazla yemede obeziteye. Karbonhidrat ağırlıklı beslenme ve şekerli şeyleri fazla kullanmak da obezitenin sevdiği durumlardandır. Diyabet, tiroit bezlerindeki hastalıklar, böbrek üstü bezi hastalıkları gibi hastalıklar da obezite sonucunu doğurabilir. Bu hastalıklar hormonel bozukluklardır ve metabolizmaya doğrudan etki ederler. İnsan metabolizması ise obezitenin karşısında sağlıklı kalması gereken en önemli sistemlerden biridir. Çünkü metabolizma yavaşlarsa obezite koşarak bireye gelir. Dünyada en az altı yüz milyon obez insan yaşamaktadır. Bunların çoğunluğu ise gelişmiş ülkelerde yaşar. Tabi ki gün içerisindeki koşuşturma, her şeyi hızlı yapmak zorunda olma, kendine ve spora yeterince zaman ayıramama gibi sorunlar gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerin insanları için günlük sorunlar arasında.

Obezite vücut kitle indeksi, bel çevresinin ölçümü, metabolizma hızı ölçümü ve detaylı vücut analizleri sonuçlarına göre belli olur. Vücut kitle indeksi kilogram cinsinden ağırlığın metre cinsinden boyun karesine bölünmesi ile sonuç verir. Yani 1.70 m boyundaki ve 70 kilodaki bir insanın vücut kitle indeksi;

1.70 x 1.70 = 2.89

70 / 2.89 = 24.22’dir. Bu değer Dünya Sağlık Örgütü’ne (WHO) göre normal sayılır. Bu ölçüte göre değerleri 18.5 – 24.99 arasındaki insanlar “normal”, 25 – 29.99 arasındaki insanlar “fazla kilolu”, 30 – 39.99 arasındaki insanlar “obez”, 40 – 49.99 arasındaki insanlar “morbid obez”, 50 – 59.99 arasındaki insanlar “süper obez”, 60 – 69.99 arasındaki insanlar ise “süper obez” olarak görünmektedir.

Obezite tanı ve tedavisinde yağ dokusunun vücudun neresinde toplandığını bilmek önemlidir. İki tip olarak vücutta birikebilir; elma tip ve armut tip. Elma tipi yağ birikmesinde yağlar genelde göbek çevresinde birikir. Bu birikme armut tipinden daha tehlikelidir çünkü göbek bölgesinde biriken yağlar diğer kalp damar hastalıkları gibi ölümcül hastalıklara yakalanma riskini daha da arttırır. Armut tipi yağ birikmesinde yağlar genel olarak basen ve kalça bölgesinde birikir.

Kadınlarda bel çevresi 80 cm’den fazla olmamalıdır, bu artmış risk demektir. 88 cm’den fazlaysa da yüksek risk seviyesine çıkılır. Erkeklerde ise bel çevresi 94 cm’yi geçerse artmış risk, 102 cm’yi geçerse de yüksek risk sayılır.

Yazıyı indirmek için: Obezite Nedir ve Nasıl Engellenir.docx (13.9 KB)