Hipertansiyon Tanı ve Tedavisi


(Tarık Ersöz) #1

Hipertansiyon basit olarak yüksek kan basıncıdır. Kan damarları kalpten çıkarak tüm hücre ve organlara gerekli olan besin ve oksijen maddelerini ulaştıran kan hücrelerini taşımaktadır. Damarlardaki kanın hücrelere ulaştırılabilmesi ise basınç altında mümkün olmaktadır. Buna ise kan basıncı denir. Normal kan basıncı değeri yetişkinlerde 120/80 olarak seyretmektedir. Kan basıncı uyku sırasında düşük, heyecanlı ya da sinirliyken yüksek seyreder. Kan basıncı sürekli olarak 140/90 üzerinde seyrediyorsa hipertansiyon anlamına gelir.

Tanı

Hipertansiyonun teşhis edilebilmesi hastalığın tedavi edilmişinde en önemli aşamalardan bir tanesidir. Uzman kontrolünde yapılmış olan hipertansiyon tanısı hastalığın derecesi ve tedavi sürecini belirler. Hipertansiyon tanısı koyulurken detaylı fizik muayene, ekokardiyografi, 24 saat kan basıncı izlemi, elektrokardiyogram ve laboratuvar testleri yapılır. Kan basıncı pek çok faktörden etkilenmektedir. Sağlıklı bir tansiyon tanısı konulabilmesi için tansiyon ölçümünden bir saat önce bir şey yememek, sigara ve kahve içmemek ve istirahat halinde bulunmak gerekir.

Tedavi

Hipertansiyon tedavisindeki temek amaç kan basıncının 140/90 altına düşürülebilmesidir. Eğer hastada organ hasarı, böbrek yetmezliği ve şeker hastalığı var ise kan basıncının çok daha düşük olabilmesi hedeflenir. Hipertansiyon tedavisi temelinde yaşam tarzındaki değişiklikler yatar. Ayrıca tedavinin önemli bir bölümünü ilaç tedavisi oluşturur. Tedavi sırasında kilo kontrolü, düzenli egzersiz, tuz alımının kısıtlanması ve yaşam tarzı değişiklikleri son derece önemlidir. Tüm tedavilere karşı dirençli hipertansiyon durumunda ise böbrek atardamarları üzerinde işlem yapılarak kan basıncı kontrolü sağlanabilir. Böbrek yetmezliği, kalp krizi, inme gibi hipertansiyonun sebep olduğu ciddi durumlara engel olabilmek için erken tanı son derece önemlidir. Erken teşhis edilen ve kontrol altına alınmış olan hipertansiyon yaşam kalitesini etkilememektedir.

Diğer tüm tedavilerde de olduğu gibi yüksek tansiyon tedavisi de kişiye özel olmalıdır. Tedavi sırasında kullanılmakta olan ilaçların zararlı olduğunu ya da bağımlılık yaptığını düşünmek, uzun dönemli ilaç kullanmanın yan etkileri bağlı olarak bundan kaçınmak doğru değildir. Günümüzde kullanılmakta olan ilaçlar tansiyonu düzenlerken aynı zamanda hem böbreklerin bozulmasını engeller hem de kalp-damar sistemini korur. İlaç tedavisinde yalnızca tansiyonun kontrol altına alınması değil aynı zamanda diğer organlarında korunması hedeflenmektedir. Tedaviye uyumun son derece önemli olması ile beraber uygun ilaç seçimi de büyük önem taşıyor.